Resultaat van het Internationale symposium 'Understanding electrohypersensitivity-EHS'

woensdag, 13 december 2006 - Categorie: Berichten Nederland

Werkgroep elektrische overgevoeligheid -WEO

Resultaat van het Internationale symposium 'Understanding electrohypersensitivity-EHS', gehouden te Utrecht, 8 december 2006.

Voor het eerst is in Nederland een symposium georganiseerd ter bestudering van het probleem van Elektrohypersensitiviteit (EHS =''elektrostress''). Dit betreft het verschijnsel dat sommige mensen last hebben van sommige elektromagnetische velden ('straling' =''elektrosmog'') in hun omgeving en zulks uiten met sommige gezondheidsklachten behorend tot hun stress-syndroom. Het betreft ca. 1,5% van de mensen die dan chronisch moe worden en lijden aan slaap-, concentratie en geheugenproblemen, huidklachten, oorsuizingen, spier- en gewirichtspijnen of andere ongemakken. EHS gaat nooit vanzelf over en de enige remedie is opruiming van de schadelijke velden. Gelukkig hebben de meeste ''gewone'' mensen geen last van die velden. Medici en andere gezondheidsdiensten en werkgevers kennen de problematiek meestal niet en bovendien zijn de problemen variabel en persoonsgebonden. Daarom is onderzoek naar de oorzaken van EHS complex en wordt een maatschappelijke acceptatie van EHS vertraagd.

Het symposium maakte duidelijk dat er een grote afstand zit tussen de ervaring van gezondheidsklachten en wetenschappelijke aanknopingspunten door de grote verschillen tussen menselijke reacties. Daarom is het van belang specifieke EHS markers op te sporen.

De huidige aandacht gaat vooral uit naar effecten van hoogfrequent velden van o.a. GSM en UMTS basisstations. De sprekers dr. Hugo Schooneveld (Werkgroep elektrische overgevoeligheid - WEO) en dr. Michiel Haas (Ned. Instituut voor bouwbiologie en ecologie - NIBE) waren van mening dat er eveneens aandacht dient uit te gaan naar de kleine digitale ''huiszendertjes'' als Dect telefoons en draadloze communicatiesystemen (Wlan) bij mensen thuis. Volgens een enqute hebben veel van de ondervraagden juist last van gewone apparaten als TV, stofzuiger, waterbed, elektrische deken, wekkerradio etc. die laagfrequente velden uitstralen. Klachten over GSM/UMTS zenders zoals ook het MeldpuntenNetwerk MNGM die verzamelde (mw. drs. M. P. Verheuvel) zouden voor een deel op conto kunnen komen van juist die huiselektronica. En daarbij zijn vooral de digitale apparaten een risicofactor.

In experimenten die Prof. dr. Norbert Leitgeb (Graz technical university, Oostenrijk) en Prof. dr. Lucas Reijnders (Universiteit van Amsterdam) behandelden kwam ook keer op keer aan de orde dat mensen niet goed in staat zijn te rapporteren of zij aan schijn- of echte hoogfrequente straling werden blootgesteld. Dat kan komen doordat er berhaupt geen effecten zijn, maar evengoed doordat aan de mensen niet de juiste vragen werden gesteld. Dat is een slechte zaak voor de geloofwaardigheid van elektrogevoelige mensen, maar ook van de wetenschappers die faalden in het bedenken van de goede blootstellingregimes en beoordelingscriteria. Want dat mensen gezondheidsklachten hebben of ziek worden staat buiten kijf; alleen de oorzaak van de ziekte wordt vaak in een verkeerde richting gezocht.

Het is nodig de proefpersonen voor experimenten zorgvuldig te toetsen en uit te gaan van de gerapporteerde en persoonlijke hinderfactoren, voorzover valt na te gaan. Dit vergt onconventioneel denk- en experimenteel werk; tot nu toe werd uitsluitend gewerkt werd met 'gemiddelde' reacties van grote aantallen proefpersonen om statistische verschillen tussen gevoelige en ongevoelige personen vast te stellen. Deze gewoonte levert weinig of geen nieuwe gezichtspunten omdat juist specifieke reacties verloren gaan in de 'ruis' van niet-specifieke reacties.

Naar mw. Drs. Julia van Os meedeelde stelt het Ministerie van VROM een budget van € 16,6 miljoen beschikbaar voor onderzoek naar gezondheidseffecten van elektromagnetische velden. De wetenschapsorganisatie ZonMW zorgt er voor dat die middelen worden uitgezet onder kansrijke onderzoeksprojecten. Hopelijk komt er dus meer klaarheid in de oorzaken van effecten op de mens.

Het publiek was tevreden met de mogelijkheid nu eens van gedachten te kunnen wisselen met deskundigen en te horen hoe deze over EHS dachten. Het grote probleem blijft dat gezondheidsautoriteiten zo aarzelen EHS te (h)erkennen en voorlichting te geven over te nemen maatregelen. Het idee werd verwelkomd om over een jaar of twee opnieuw een symposium te organiseren als meer feiten- en onderzoekmateriaal beschikbaar komt door kennisvergaring door de Werkgroep elektrische overgevoeligheid (WEO) en het Meldpunt gezondheid en milieu (MGM).

Het symposium was gesponsord door de Stichting Platform gezondheid en milieu.



Lees verder in de categorie Berichten Nederland | Terug naar homepage | Lees de introductie